30-oktabr kuni ipoteka krediti boʻyicha davlat subsidiyalarini berishdagi nohalollik xavflarini baholash boʻyicha jamoatchilik muhokamasi boʻlib oʻtdi.
Tadbirda Oliy Majlis Qonunchilik palatasi va Senati, Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi, “Mintaqaviy muloqot” xalqaro nohukumat tashkiloti hamda “Yuksalish” harakati vakillari, ekspertlar va jurnalistlar ishtirok etdi.
Uchrashuvning asosiy maqsadi korrupsiyaviy xavf omillari taqdimoti hamda subsidiyalarni taqsimlashning shaffofligi va samaradorligini oshirish boʻyicha yechimlarni muhokama qilishdan iborat boʻldi. Taʼkidlanganidek, ipoteka kreditlari boʻyicha davlat subsidiyalarining joriy etilishi fuqarolarni qoʻllab-quvvatlashda muhim qadamdir.
Biroq, tegishli nazoratsiz har doim suiisteʼmol qilish xavfi mavjud. Bu jarayonda adolat va shaffoflikni taʼminlash uchun birgalikda ish olib borish talab etiladi. Jamoatchilik muhokamasi muammoli nuqtalarni aniqlash va samarali nazorat mexanizmlarini ishlab chiqishga yordam beradi.
Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi bilan oʻtkazilgan monitoring va maslahat natijalariga koʻra, “Yuksalish” harakati tomonidan ipoteka krediti boʻyicha davlat subsidiyalarini berishdagi nohalollik xavflarini baholash yuzasidan jamoatchilik muhokamasi oʻtkazildi. Korrupsiyaviy xavflarni oʻrganish meʼyoriy-huquqiy bazani tahlil qilish, 205 nafar respondent bilan suhbatlashish hamda Samarqand, Jizzax, Fargʻona va Toshkent viloyatlari hamda poytaxtda qoʻllanilayotgan “Yashirin xaridor” uslubiga asoslandi.
Salbiy fikrga ega boʻlgan respondentlarning 24 foizi subsidiya olgan, bu esa komissiya ishining shaffof emasligini koʻrsatishi mumkin. Respondentlarning 57 foizi arizalari rad etilganini maʼlum qilgan. Eng salbiy fikr-mulohazalar Toshkent shahridagi (barcha salbiy fikr-mulohazalarning 16%) kelib tushdi. Shuningdek, “Yashirin xaridor” usuli boʻyicha oʻtkazilgan tadqiqot, aksincha, subsidiya.idm.uz subsidiya olish uchun hujjatlarni taqdim etishning takomillashtirilgan platformasi samarali ishlashini koʻrsatdi va quruvchilarning ipoteka subsidiyasini olishga taʼsirini rad etdi.
Aniqlangan asosiy xavf omillariga quyidagilar kiradi:
- fuqarolarning subsidiya olish qoidalari haqida yetarli darajada xabardor emasligi; • subsidiyalarni taqsimlash navbatlariga ommaviy kirishning yoʻqligi;
- arizalarni topshirishning barcha bosqichlarida maʼlumotlarning shaffof emasligi;
- ariza beruvchilarning ijtimoiy zaifligini baholashning aniq mexanizmining yoʻqligi;
- har ikkala ariza maʼqullanganda er-xotin tomonidan ariza berishdagi tizimli xatolar;
- tanlash komissiyasining qarorlariga taʼsir koʻrsatish imkoni;
- ayollarning ijtimoiy maqomini baholash mexanizmlaridan, ayniqsa, murakkab holatlardan foydalanishning cheklanganligi.
Ushbu xulosalar asosida vazirliklar uchun tavsiyalar ishlab chiqilgani hamda ular Korrupsiyaga qarshi kurashish milliy kengashi, Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligiga yuborilishini, shuningdek, tadqiqot natijalari “Yuksalish” harakati saytida eʼlon qilinishini qayd etildi. Mutaxassislar ochiq muhokamalar subsidiyalar berish jarayonini yaxshilash boʻyicha samarali yechimlarni topishga yordam berishiga ishonch bildirdi.
Tadqiqotlarning yakuniy natijasi bilan Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi hamda “Yuksalish” UMHning rasmiy veb-saytida toʻliq tanishish mumkin.
“Yuksalish” harakati matbuot xizmati